Kutbrusselaartjes

In Brussel heeft men lange tijd het fenomeen van de jeugdbendes of van wat onder het mom van bende functioneert en ageert onderschat. Wat in de Parijse randgemeentes gebeurde had nauwelijks navolging in Brussel. Wat er in Schaarbeek in de nadagen gebeurde leek het werk van copycats en dat was het in feite ook. Die jongens hebben daar even hun lol gehad en dan was de kous af. Daar tegenover is wat in Anderlecht gebeurt veel significanter: wijken die niet meer betreedbaar zijn voor de politie en het systematisch jennen van buurtbewoners, buschauffeurs en politiepatrouilles. En dat is niet sinds gisteren, het is al jaren zo. Jongeren troepen samen, trekken de aandacht en lokken relletjes uit. Een ding is duidelijk we hebben ter maken met het zuiverste scum dat op het hoofdstedelijke territorium te vinden is. Ze hebben geen enkele vorm van organisatie, ze zijn de naam ‘autonomen’ niet waardig, ze hebben geen enkele waarde of subcultuur te verdedigen, ze ageren alleen van uit verveling en het complete ‘néant’. Het zijn doellozen die elke zin en hoop op een normale job of maatschappelijke integratie bij voorbaat of ad enternum opgegeven hebben.

Juist omdat ze doelloos, zonder programma en zonder organisatie zijn vormen ze een gevaar voor de samenleving. Hun acties zij diffuus, willekeurig en gratuit en die acties, voor zover ze die naam waardig zijn, worden stelselmatig veronachtzaamd: die worden wel gecoverd in de kranten maar men gaat niet op zoek naar de wortel van het gedrag van deze desperado’s.

Het zal u niet ontgaan zijn dat de politiediensten stilaan ontzet raken door het schouderophalen van hun voogdij. Hun dringende vraag om groepen alsdusdanig op te pakken en te veroordelen wordt afgedaan als onmogelijk. De procureur laat wie opgepakt is de zelfde dag al weer vrij. Men weigert om de notie ‘bendevorming’ toe te passen voor de meestal minderjarige constellaties die het sociale weefsel aan het verstoren zijn. Bendevorming is in het strafrecht namelijk onmiddellijk en onvoorwaardelijk gecorreleerd aan de notie ‘crimininele organisatie’. Precies omdat de relletjes en opstootjes uitgelokt en georganiseerd worden door steeds wisselende of niet georganiseerde groupuscules ontsnappen deze querulanten aan elke rechtsvervolging. Daar moet dus maar eens over nagedacht worden.

We weten ondertussen dat deze gang van zaken bepaalde politieke formaties en in zonderheid het VB slapend rijk maakt. Burgers en politieambtenaren voelen intuïtief dat de reguliere overheden de lacunes in de rechtspraak niet aanpakken en je moet al beschikken over een groot democratisch geduld om de blaffende honden niet bij te vallen.

Toevallig is Anderlecht tot tweemaal toe binnen mijn actieradius als leraar gekomen. Ik heb ze voor mij in de klas gezien: de ‘slachtoffers’ van de watervalselectie , die naamloze vijfde colonne die door de plichtplegingen van de leerplicht alleen maar het certificaat krijgt aanwezig geweest te zijn op school tot ze de leeftijd van achttien bereikt hebben.
In de vakscholen en het ‘enseignement’ professionel’ worden behalve de verdienstelijke studenten ook en masse mislukkelingen ‘opgeleid’. Die kwalijke reputatie van het beroepsonderwijs, in Brussel, is geen fabel. Ik heb alle respect voor leerlingen die daar bewust voor een vakopleiding kiezen maar steeds minder genade voor wie daar in ‘versukkelt’.

We leveren daar niet eens verbitterde maar precies die doelloze en gistende generatie af van jongens en meisjes die spijbelen, hun ouders het nakijken geven en er voor kiezen om zo vakkundig mogelijk door de mazen van het sociale vangnet te glippen: werkloosheidsuitkering en OCMW en dat al dan niet in combinatie met de parallelle circuits (zwartwerk, dealen).

U weet dat uit een gecombineerde survey van de Brusselse  onderwijsinstanties gebleken is dat en paar duizend leerlingen voorlopig op geen enkele school blijken in geschreven te zijn. Dat moet nog even uitgecheckt worden. Veel significanter is dat tot voor kort heel veel ouders niet wisten in welke school zoon- of dochterlief ingeschreven waren, weeral in Brussel. Jongeren gingen zichzelf of in het gezelschap van een zelfbenoemd familielid inschrijven in de school waar vrienden zich ingeschreven hadden. Eerder dan op bewuste misleiding wijst dat op de desinteresse  of minstens toch de lichtzinnigheid van de betreffende ouders. Het zijn die zelfde ouders die niet komen opdagen op oudercontacten die de agenda’s van hun pupillen niet tekenen en nakijken of niet eens weten dat dat tot de geplogendheden behoort. Hun rebellie begint op hun verschillende scholen waar ze telkens de controle mechanismen omzeilen.

U kan betere hun blik ontwijken of u wordt getrakteerd op een skatologische tirade. Ze stoten u aan op de tram of de bus en eisen verontschuldigingen. Ze kiezen hun slachtoffers feilloos voor hun spelletjes. Had je dan nog maar  te doen met jongeren die grimmig of ontevreden zijn. Nee je hebt te maken met verveelde en perspectiefloze jongeren. Die krijg je niet in het arbeidscircuit.

U hebt mij hier geen enkele keer de vermelding allochtoon of autochtoon horen maken. Het is mijn intieme overtuiging dat er – als ik het met een boutade mag stellen – steeds meer kutbrusselaartjes in het straatbeeld  te screenen vallen.